Te zmiany już wkrótce wejdą w życie. Do podpisu prezydenta została skierowana ustawa z 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, której nowelizacja zacznie obowiązywać w ciągu 30 dni od jej opublikowania.
Nie będzie już rozróżnienia na rezydentów i nierezydentów w opodatkowaniu PCC
Dotychczas ustawa o pcc odmiennie regulowała sposób określenia podstawy opodatkowania umów sprzedaży zawieranych przez rezydentów oraz przez nierezydentów. Podstawę opodatkowania w tym ostatnim przypadku należało określić w równowartości w złotówkach kwoty zagranicznych środków płatniczych, określonej w zezwoleniu dewizowym, przeznaczonych na zapłacenie ceny. Natomiast podstawą opodatkowania w przypadku umów zawieranych przez rezydentów była wartość rynkowa rzeczy lub praw majątkowych.
Po wejściu w życie zmiany do ustawy o PCC nie będzie już rozróżnienia w określeniu podstawy opodatkowania dla rezydentów i nierezydentów. Będzie obowiązywać jednolita zasada, zgodnie z którą podstawę opodatkowania umowy sprzedaży będzie stanowić wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego (zmiana wynika z nowego brzmienia art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC).
W prowadzana zmiana jest korzystna dla nierezydentów, ponieważ likwiduje nieuzasadnione różnicowanie prawne sytuacji rezydentów i nierezydentów oraz usuwa lukę w prawie. W świetle obowiązujących przepisów Prawa dewizowego umowy sprzedaży zawierane przez nierezydentów nie wymagają zezwolenia dewizowego. Natomiast w dotychczasowym brzmieniu przepisy ustawy o PCC nie regulowały sposobu ustalania podstawy opodatkowania w takiej sytuacji, co powodowało lukę w prawie. Ustawa nie określała, w jaki sposób nierezydenci powinni oznaczyć podstawę opodatkowania ich czynności.
Zwolniona od PCC będzie sprzedaż instrumentów finansowych w ramach rozliczeń pomiędzy zagranicznymi firmami inwestycyjnymi a ich klientami
Został doprecyzowany przepis art. 9 pkt 9 ustawy o PCC dotyczący zakresu zwolnienia od podatku od czynności cywilnoprawnych umów sprzedaży instrumentów finansowych, o których mowa w ustawie z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.
Dotychczas obowiązujące przepisy ustawy o pcc obejmują zwolnieniem od tego podatku sprzedaż instrumentów finansowych dokonywaną w ramach rozliczeń pomiędzy zagranicznymi firmami inwestycyjnymi, kupującymi na polskim rynku instrumenty finansowe na własny rachunek w celu ich dalszej odsprzedaży na rzecz swoich klientów, a tymi klientami.
Jednak działalność międzynarodowych firm inwestycyjnych w obrocie zorganizowanym na rynku polskim polega przede wszystkim na nabywaniu instrumentów finansowych na rachunek własny na naszym rynku i ich dalszej odsprzedaży, już poza tym rynkiem, na rzecz swoich klientów. To, czy te czynności są zwolnione od opodatkowania PCC, budziło wątpliwości interpretacyjne.
W uzasadnieniu do nowelizacji ustawy wnioskodawcy powołują się na obowiązującą w Unii Europejskiej zasadę swobodnego przepływu kapitału. A zatem nie powinno być wątpliwości, że tego rodzaju transakcje jako pozostające w bezpośrednim związku funkcjonalnym z obrotem zorganizowanym dokonywanym w Polsce i służące rozliczeniu pomiędzy zagraniczną firmą inwestycyjną zawierającą transakcje nabycia na rynku polskim a jej zagranicznymi klientami powinny być objęte zwolnieniem od podatku od czynności cywilnoprawnych.
Jakie instrumenty finansowe będą zwolnione od PCC?
Po zmianie ustawy o PCC (art. 9 pkt 9 upcc) zwolniona od podatku będzie sprzedaż praw majątkowych, będących instrumentami finansowymi firmom inwestycyjnym oraz zagranicznym firmom inwestycyjnym dokonywana:
a) za pośrednictwem firm inwestycyjnych lub zagranicznych firm inwestycyjnych,
b) w ramach obrotu zorganizowanego,
c) poza obrotem zorganizowanym przez firmy inwestycyjne oraz zagraniczne firmy inwestycyjne, jeżeli prawa te zostały nabyte przez te firmy w ramach obrotu zorganizowanego w rozumieniu przepisów ustawy z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. nr 183, poz. 1538 ze zm.).
Iwona Czauderna
doradca podatkowy